Diagnose

Dødfødsel

Når eit barn døyr før fødselen, er det ein av dei største tragediane foreldre kan oppleve. Alle forventingar og planar for ei framtid med det nye familiemedlemmen, blir snudd til sjokk, krise og sorg.

Verdens helseorganisasjon (WHO) definerer dødfødsel som fødsel av barn etter svangerskapsveke 22, kor barnet ikkje viser livsteikn ved fødselen. Barnet pustar ikkje og hjarta har slutta å slå. 

Om barnet blir født før svangerskapsveke 22, definerast det som seinabort. For foreldra kan sorga vere sterk og vond uansett når i svangerskapet barnet døyr og kva som er dødsårsaka.

Landsforeningen uventet barnedød har mykje informasjon, rettleiing og råd til forelder og familiar som opplev å miste sine barn i dødfødsel.

Utredning

For å stadfeste at barnet i magen er dødt, blir det alltid gjort ei ultralydundersøking. Lege og jordmor vil då informere mor / foreldra om at barnet er dødt, og legge ein plan for fødselen.

Det kan skje at kvinna ber om at det blir gjort keisarsnitt for å få fødselen raskt overstått. Men keisarsnitt kan vere ein komplisert operasjon når barnet er dødt. Det er akua risiko for å blø, og skal kunn gjerast når det er heilt nødvendig av omsyn til mor si helse. Ein vanleg vaginal fødsel anbefalast.

Behandling

Om ikkje fødselsriene har begynt når mor kjem til fødeavdelinga, vil fødselen bli satt i gang. Nokon ønsker å bli innlagt på fødeavdelinga og få satt i gang fødselen med ein gang dei får vite at barnet er dødt, mens andre treng litt meir tid.

Om mors helse tillater det, kan det vere godt for mor/foreldra å få litt tid frå dei får beskjed om at barnet er dødt, til fødselen settast i gang. Mange vel då å dra heim til familien, barn og/eller nære venner, men har ein avtale om når dei bør kome tilbake til fødeavdelinga.

Fødsel og smertelindring

Under fødselen følges mor/foreldra tett opp av jordmor og lege. Tilsette er der for å gi støtte, omsorg og tilgjengeleg informasjon om kva som skal skje, kva som har skjedd og kva som venter i dagane og tida som kjem. Alle får tilbod om smertelindring under fødselen. Alle blir anbefala epiduralbedøving – når det er tid og moglegheit for å gi denne bedøvinga.

Barnet

Møte med barnet er eit sterkt augeblikk. For mange kan tanken på skulle sjå og halde barnet vere fjernt før barnet er født – men når barnet er født faller det for dei fleste heilt naturleg og både sjå og halde den litle. Erfaringar og tilbakemeldingar frå foreldre som tidligare har opplevd å miste sitt nyfødde barn, viser at det er godt og viktig for det vidare sorgarbeidet å ha hatt ein slik fysisk kontakt med den litle.

Den korte tida mor/foreldra får med barnet sitt brukast til å samle flest mulig minner. Dei fleste foreldre ønsker å vere mest mogleg samen med barnet etter fødselen. Er det mogleg og foreldra ønsker det, kan også familie, søsken og nære venner få møte barnet. 

Foreldra får hjelp av jordmor til å ta bileter og fot-/ handavtrykk av barnet. Jordmor kan også hjelpe foreldra med å kle på barnet. Det kan være fint om barnet får på seg de kleda som var laga eller kjøpt inn til den litle. Sjukehuset har også klede eller tepper som barnet kan få på eller rundt seg.

Støtte og omsorg

Sjukehuspresten er ofte til god hjelp og støtte for foreldre. Sjukehuspresten har mykje kunnskap og erfaring frå arbeid med menneske i krise og sorg.  Presten kan og hjelpe til med å planlegge minnestund og/eller gravferd, uansett om foreldra ønsker gravferd i kyrkja eller ikkje.

Årsak til at barnet døde

Foreldra ønsker alltid ein forklaring på kvifor barnet døyde. Det er det ikkje alltid mogleg å gi noko svar eller forklaring på. Nokre gonger kan årsaken til dødsfallet avdekkast/sjåast når barnet blir født – mens det mange gonger må gjerast ei undersøking av barnet (obduksjon) for å finne årsaken. Foreldra blir alltid spurt og må godkjenne at barnet skal bli obdusert. Uavhengig av obduksjon blir det alltid tatt prøvar av fostervatnet, morkake, huden/nase/munn til barnet. Men sjølv med svar på alle desse undersøkingane – som kan ta fleire veker å få svar på - er det ikkje alltid mogleg å finne årsaken til at barnet døde. 

Det er vanleg at foreldra får tilbod om ein samtale med lege på fødeavdelinga nokre veker/månadar etter fødselen. Legen vil då gå gjennom prøvesvar og eventuelle resultat frå obduksjonsrapporten med foreldra. Det kan i denne samtalen også vere aktuelt å snakke om korleis eit eventuelt nytt svangerskap bør følgast opp.


Oppfølging

Sorgarbeid 

Foreldra kan oppleve og uttrykke sorga veldig ulikt. Nokon ønsker å snakke mykje om barnet og det som har skjedd. Nokon opplev at dei lindrar sorga mest ved å sjå framover og fokusere på dei positive tinga i livet. Det er ikkje noko fasitsvar på kva som er den beste og rette måten å takle sorgarbeidet på. For foreldra er det viktig å vere open og snakke saman om korleis dei har det, og korleis dei best kan støtte og hjelpe kvarandre.

For foreldra tek det som oftast lenger tid å finne tilbake til «kvardagen», enn det gjer for resten av familien og venner. Nokre foreldre kan oppleve dette som sårande, og sorga kan i denne fasen påverke relasjonane til familie og venner. Å fortelle om korleis man har det og kva støtte og hjelp en treng, kan vere vanskeleg for foreldra i denne tida. Spør derfor foreldra direkte om korleis man best kan hjelpe og støtte dei.

Sorggruppe

Mange foreldre har funnet hjelp og trøst i å vere med i ei sorggruppe. Dei fleste sjukehus gir foreldre som har mista barnet sitt tilbod om å delta i ei sorggruppe. Det er jordmødrer som driver sorggruppene. Gruppene møtes regelmessig, ofte ein gong i månaden eller så ofte som gruppa avtalar. Kor lenge ein ønsker å vere med i gruppa bestemm foreldra sjølv.

Sorggruppa er eit sted kor foreldra kan snakke om barnet og det som har skjedd. Det er også eit sted kor foreldra møter andre foreldre som og har mista sitt barn. Foreldra får slik moglegheit til å snakke med eller lytte til andre foreldre sin historier, dele tankar og erfaringar. Tema for samtalane bestemm gruppa sjølv. Tema som foreldre ofte ønsker å snakke om er; kva som skjedde, erfaringar frå sjukehuset, minner, sorga og saknet over tid, reaksjonen til familie og venner, parforholdet, kvinner og menn sørger ulikt, møte med kvardagen og jobben igjen, å sjå framover og ev. ønske om å bli gravid igjen. Foreldre fortel at dei opplev at det er godt å delta i sorggruppe.

Seinabort: Fosterdød før veke 22

Når fosteret døyr uventa før svangerskapsveke 22 er det kalla seinabort. Morkakesvikt eller alvorlege misdanningar kan vere årsak, eller kvinna kan ha hatt stor blødning, for tidleg fostervannsavgang eller infeksjon som også kan sette i gang fødsel/senabort.  Skjer det tidleg i svangerskapet opplev ikkje alltid foreldre same støtte frå omgivnadane som når barnet døyr mot slutten av svangerskapet. Men for foreldra kan sorga vere like sterk uansett når i svangerskapet barnet døyr.

Foreldre som ønsker hjelp til å takle sorgarbeidet bør snakke med jordmoren eller legen på sjukehuset, fastlege/kommune jordmor, eller kontakte Stiftelsen Amathea (www.amathea.no), tlf.: 90 65 90 60.

Kontakt

Førde sentralsjukehus Kvinneklinikken

Kontakt Kvinneklinikken

Oppmøtestad

Føde- og barselavdeling
All kontakt på dagtid til sekretær i ekspedisjon i 5. etasje, anten direkte ved oppmøte i luke eller ved telefonkontakt 578 39 233. Kontakt etter klokka 15.00 til tlf: 578 39 233/578 39 132, då går telefon direkte inn på felles vaktrom for gynekologi, føde og barsel. Ved oppmøte i avdelinga etter klokka 15.00, ta direkte kontakt med personell på vaktrom i 5. etasje (gå inn dør til fødeavdeling, første dør til høgre).

Gynekologisk sengepost
All kontakt på dagtid til sekretær i ekspedisjon i 5. etasje, anten ved direkte oppmøte i luke eller ved telefonkontakt 578 39 233. Kontakt etter klokka15.00 til tlf: 578 39 233/578 39 132, då går telefon direkte inn på felles vaktrom for gynekologi, føde og barsel. Dersom du som pasient har fått time til konsultasjon føl du instruksen på innkallinga i høve oppmøtestad.

Føde poliklinikk
All kontakt via telefon i høve ultralyd. Du kan du ringe på dagtid måndag til fredag frå klokka 08.00 til klokka 15.00, på tlf: 578 39 233. Har du time på fødepoliklinikk kontaktar du ekspedisjonen i 6. etasje (innerst i gangen på gynekologisk poliklinikk).

Gynekologisk poliklinikk
All kontakt på dagtid til sekretær i ekspedisjon i 6. etasje frå mandag - fredag frå kl.08.00 - 15.00 (innerst i gangen på gynekologisk poliklinikk). Telefon: 57839239/ 57839241

Amme poliklinikk - fredagar
Har du ønskje om time på ammepoliklinikk, ring sekretær på dagtid måndag til fredag klokka 08.00 - 15.00, telefon: 578 39 233. Tilvising er ikkje naudsynt. Oppmøtestad til ammepoliklinikk er på venterom i 6. etasje.

Samtalepoliklinikk
Har du behov for fødselssamtale er det naudsynt med tilvising frå jordmor eller fastlege. Her treff du faste jordmødre som i tillegg til samtalepoliklinikken, jobber ved føde/barsel avdelinga. Oppmøtestad er i 6. etasje. Du må gjerne ha med partner under samtalen.

En stor bygning med en stor plen foran seg

Førde sentralsjukehus

Svanehaugvegen 2

6812 Førde

Transport

Buss

Det går regelmessig rutebussar mellom Førde Sentralsjukehus og Førde Rutebilstasjon.

På nettsidene til skyss.no finn du bussruter med oversikt over stoppestadar og tider for Sogn og Fjordane.

Frå Førde er det også gode bussamband til Bergen, Oslo, Ålesund og Trondheim.

Flybuss

Det går direkte flybuss frå Førde Lufthamn Bringeland til Førde Sentralsjukehus for alle fly som landar. Frå Førde Sentralsjukehus går flybussen 70 minutt før alle flyavgangar.

Parkering

Det er mogleg å parkere gratis på sjukehusområdet for pasientar og besøkande.

Taxi

Drosjesentralen i Førde er om lag 100 meter frå Rutebilstasjonen. Ved behov er våre tilsette i resepsjonen tilgjengelege 24 timar i døgnet og kan bestille taxi til deg.

 

Praktisk informasjon

Ved Førde sentralsjukehus finn du Sjukehusapoteka Vest HF si avdeling i Sogn og Fjordane.

​​Apoteket gjev tilbod til alle nyutskrivne og polikliniske pasientar ved Førde Sentralsjukehus, samt alle tilsette og besøkande.  Sjukehusapoteket er altså open for alle.

På veg heim frå sjukehuset kan pasientar få med seg alt dei treng av legemiddel og utstyr for vidare behandling heime. I tillegg har apoteket eit stort og variert utval av reseptfrie legemiddel, hudpleiemiddel, kost- og ernæringsmiddel samt andre apotekvarer.

Apoteket gjer klar legemidla medan du ventar og gjev råd om korleis du skal bruke dei på rett måte.

Apoteket forsyner dei fleste avdelingane i Helse Førde med legemiddel, apotekvarer og farmasøytiske tenester og gjev farmasøytisk rådgjeving til mange kommunar i Sogn og Fjordane.

​For å få behandling ved sjukehus eller poliklinikk må du i utgangspunktet vere tilvist frå lege, kiropraktor eller manuell teapeut. Har du trong for legehjelp skal du ringe fastlegen din eller den kommunale legevakta.

Les meir om eigendelar på helsenorge.no

Mange pasientar og pårørande ønskjer å ta bilete eller video som eit minne frå tida på sjukehuset. Då kan det vere lurt å hugse nokre reglar.

​Det er sjølvsagt heilt greitt så lenge det er pasientane og/eller pårørande og vener som er på bileta.

Det er likevel ikkje lov å ta bilete av medpasientar eller tilsette. Vi har hatt tilfeller der bilete av medpasientar/tilsette er blitt publisert i digitale media utan deira godkjenning.

Vi håper alle viser respekt for personvernet til alle dei møter under besøket på sjukehuset og avgrensar fotografering til å gjelde eigen familie og vener.

​Ved Nordfjord sjukehus og Førde sentralsjukehus finn du kiosk der du kan kjøpe aviser og andre kioskvarer.

Ved Førde sentralsjukehus kan du også levere kupongar til Norsk Tipping sine spel.

Alle kantinene i Helse Førde er opne for tilsette, pasientar og pårørande.

​Kantinene på Lærdal sjukehus og Nordfjord sjukehus finn du i underetasjen. Dei har opningstid 10.30 - 14.30.

Hovudkantina ved Førde sentralsjukehus ligg i 2. etasje. Her får du kjøpt varm mat og mykje anna. Den har opent 07.30 - 16.30.
I Førde finn du også ein kafe i 1. etasje innanfor resepsjonen. Denne har opningstid  09.00 - 15.00. Her finn du kaffe, te, anna drikke, påsmurt og kaker m.m.

Kantina ved Indre Sogn psykiatrisenter er open alle kvardagar frå klokka 10.00-13.30.

Kantina på Tronvik er open for tilsette og bebuarar.

​Du kan nytte mobiltelefon ved sjukehusa. Vi oppfordrar likevel alle til å bruke mobilvett og ta omsyn til medpasientar.

Det er viktig å sette telefonen på stille om natta, og på stilleringing eller vibrering om dagen. Av omsyn til dei andre pasientane er det best å gå ut av rommet dersom du må ta ein lengre samtale.

Vi ber om at du inne på pasientrommet ikkje snakkar eller har lyd på mobilen i tidsrommet etter klokka 21.30 til klokka 08.00 neste dag.

Det er gratis trådlaust nettverk for pasientar, pårørande og besøkande på sjukehusa. Dette kan du kople deg til frå din smarttelefon.

Førde sentralsjukehus har sett av hundre parkeringsplassar berre for pasientar og pårørande. Bommen ved pasientparkeringa opnar seg automatisk. Er alle desse plassane opptekne, er det fleire parkeringsområde rundt Førde sentralsjukehus. Ledige plassar på desse områda kan òg nyttast av besøkande.

BLODGJEVARAR og RØRSLEHEMMA har eigne parkeringsplassar mellom anna framfor hovudinngangen og rundt om på sjukehuset sitt område. Dei som kan parkere her, har eige parkeringsløyve. Utan slikt løyve er parkering rekna som ugyldig.

Ordinær parkering for pasientar og pårørande:
Parkeringsplassen er inn frå Svanehaugvegen. Sjå blått område på kartet:

Kart over parkeringsplassar ved Førde sentralsjukehus
 

​I 6. etasje har Førde sentralsjukehus eige pasienthotell.

Pasienthotellet har 22 senger. Dei er fordelt på seks enkle rom og åtte doble rom. Alle romma er tilpassa rullestolbrukarar.

​Treng du nokon å snakke med? Sjukehuspresten er til for deg anten du er pasient eller pårørande. I møte med denne omsorgstenesta kan du finne ein «fristad» og ein plass å samle tankane. I samtale med sjukehuspresten er det tid og rom for både stort og smått.

Du treng ikkje ha kristen eller religiøs tru for å ta kontakt. Det er ditt liv og dine tankar som har fokus. Det er sjølvsagt og høve til klassiske prestetenester som mellom anna sermoniar og bøn.

Uansett kva du har på hjartet er sjukehuspresten tilgjengeleg for å møte deg, der det passar deg best. Det kan vere på telefon, prestekontoret, pasientrom, i kantina eller kanskje på ein benk ute.

Ta kontakt direkte med Helene Langeland på telefon 908 79 281, eller spør personalet om å tilkalle/avtale tid med prest.

Sjukehuspresten er primært tilgjengeleg i ordinær kontortid, men kan og tilkallast til andre tider.

Kontoret er på plan 2, første dør til høgre for inngangen til kantina.

Slik koblar du deg til gjestenettet vårt:

  1. Koble deg til det trådlause gjestenettet (gjest.ihelse.net)
  2. Ein nettlesar skal opne seg automatisk. (Om påloggingsvindauget ikkje dukkar opp, forsøk å opne nettlesaren manuelt).
  3. Les nøye gjennom vilkåra.
  4. Trykk "Godta" når du har lese og forstått vilkåra.
Innlogginga skjer automatisk på einingar etter første pålogging, så lenge kontoen er aktiv. Det skal berre vere nødvendig å logge seg på éin gong per eining per 31 dagar.
 

For å avgrense smitte under pandemien kan det vere andre visittider og reglar som gjeld. Sjå Smittestatus virussjukdomar​ for meir informasjon.​​

Akuttmedisin:
Etter avtale på telefon 57 83 90 82.

Barneavdeling:
Visittider sengeposten 5. etg: Kontakt personale på vaktrommet.

Kirurgisk:
Visittider sengepost 12.30-13.30 og 18.30-19.30.

Kreft:
Visittider sengepost: Har ikkje faste visittider. Ta kontakt med vaktrommet.

Kvinneklinikken:
Far eller medmor kan kome når dei ønskjer utanom kviletid klokka 13.00-15.00. Søsken til barnet og andre besøkande kan takast i mot utanfor avdelinga.

Medisinsk:
Visittider medisinsk sengepost 14.30-15.30 og 19.00-19.45. Til eineromma: Etter avtale.

Nevrologisk:
Ikkje fast visitttid. Pårørande og andre er alltid velkomne.

Ortopedisk:
13.30-16.00 og 17.30-19.30.